Middeleeuwse kostuums nader bekeken

Het is niet zo moeilijk om je een beeld voor te stellen bij middeleeuwse kostuums. Je denkt al gauw aan een beetje grauwwe, sobere kleuren, veel bruin, veel stof en alles behalve bling-bling. Zullen we er eens even nader op in gaan?

Bovenstaande foto is gemaakt door Erik Bolding en de kleding gemaakt door Marga.  En de locatie? Bourtange uiteraard. Een dorpje in Zuid-Oost Groningen, geheel nagebouwd  in de Middeleeuwse stijl... nouja bijna dan want het nagebouwde jaartal is 1742.

Algemene kenmerken van middeleeuwse kleding:

Tunieken en jurken:
Tunieken waren een veelvoorkomend kledingstuk voor zowel mannen als vrouwen. Ze waren vaak lang, loszittend en hadden lange mouwen. Jurken voor vrouwen waren vergelijkbaar, met een lang, losvallend silhouet en lange mouwen.

Mantels en kappen:
Mantels werden gedragen voor extra warmte en bescherming tegen de elementen. Ze waren meestal ruim en hadden vaak een kap. Mantels met bontafwerking waren populair bij de hogere sociale klassen.

Hoofddeksels:
Hoofddeksels waren belangrijk in de middeleeuwse mode. Mannen droegen vaak hoeden zoals een puntmuts, kap of hoed met brede rand. Vrouwen droegen hoofddoeken, kapjes of sluiers die hun haar bedekten.

Riem en accessoires:
Riemen waren een gebruikelijk accessoire en werden vaak gedragen om de tuniek of jurk op zijn plaats te houden. Andere accessoires waren onder andere tassen, handschoenen, sieraden zoals kettingen, ringen en broches.

Stoffen en kleuren:
Middeleeuwse kleding werd meestal gemaakt van natuurlijke materialen zoals wol, linnen of zijde. De kleuren waren vaak gedempt en aardetinten zoals bruin, beige, groen en grijs kwamen veel voor. Heldere kleuren waren ook aanwezig, maar werden vaak geassocieerd met hogere sociale klassen.

Versieringen:
Versieringen zoals borduursels, geweven patronen en applicaties werden gebruikt om kledingstukken te verfraaien. Deze versieringen waren vooral te vinden op kledingstukken van de hogere sociale klassen.
Het is belangrijk op te merken dat middeleeuwse kledingstijlen kunnen variëren afhankelijk van de regio en de specifieke periode binnen de middeleeuwen. Bovendien waren er aanzienlijke verschillen in kledingstijl tussen de hogere sociale klassen en de gewone mensen.

Hoe zag de hogere klasse eruit in en rond de Middeleeuwen qua kleding?

De kleding van de hogere klasse in en rond de Middeleeuwen was over het algemeen veel rijker en verfijnder dan die van de gewone mensen. Hier zijn enkele kenmerken van de kleding van de hogere klasse:

Opulente stoffen:
De hogere klasse had toegang tot luxueuze stoffen zoals zijde, fluweel en brokaat. Deze stoffen waren vaak versierd met ingewikkelde geweven patronen, goud- en zilverdraad en edelstenen. Ze waren kostbaar en werden gebruikt om status en rijkdom te tonen.

Uitgebreide versieringen:
Kleding van de hogere klasse was vaak rijkelijk versierd met borduursels, kant, parels, kralen, edelstenen en metaalwerk. Deze decoratieve elementen werden met de hand aangebracht om de kleding nog indrukwekkender te maken.

Lange, gelaagde kleding:
Kledingstukken van de hogere klasse waren vaak langer en rijker gedrapeerd dan die van gewone mensen. Mannen droegen lange gewaden, vaak met wijde mouwen, terwijl vrouwen jurken droegen die vanaf de schouders tot aan de grond vielen. Deze kledingstukken werden meestal gelaagd gedragen voor extra volume en pracht.

Hoofddeksels en sieraden:
De hogere klasse droeg vaak verfijnde hoofddeksels zoals kroonachtige hoeden, tiara's of hoofdbanden, versierd met juwelen. Sieraden, zoals kettingen, armbanden, ringen en broches, waren prominente accessoires en werden vaak gedragen om de rijkdom en status van de persoon te tonen.

Gebruik van bont:
Bontafwerking was gebruikelijk op kleding van de hogere klasse, vooral op mantels en kragen. Bont voegde luxe en warmte toe aan de kleding en was een symbool van status.

Strakke taille en focus op vorm:
De kleding van de hogere klasse legde vaak de nadruk op een smalle taille en een geaccentueerde lichaamsvorm. Korsetten werden gebruikt om de taille te benadrukken en de vorm van het lichaam te creëren.

De kleding van de hogere klasse in de Middeleeuwen sterk werd beïnvloed door veranderende modetrends en de heersende cultuur van die tijd.

De kleding van de gewone mensen en arbeiders in en rond de Middeleeuwen was over het algemeen eenvoudiger en functioneler dan die van de hogere klasse.

Eenvoudige stoffen:
Gewone mensen droegen kleding gemaakt van eenvoudige en betaalbare stoffen zoals wol, linnen en ruwe zijde. Deze stoffen waren duurzaam en relatief gemakkelijk verkrijgbaar.

Losse en eenvoudige snit:
Kledingstukken van de lagere klasse hadden meestal een losse en eenvoudige snit. Tunieken, jurken en broeken waren vaak recht en ruim, waardoor ze comfortabel waren om in te werken.

Aardetinten:
De kleuren van de kleding waren vaak gedempt en natuurlijk. Gewone mensen droegen vaak aardetinten zoals bruin, beige, grijs en groen. Deze kleuren waren gemakkelijker te verkrijgen dan heldere kleurstoffen en werden geassocieerd met eenvoudigere materialen.

Minimale versieringen:
De kleding van de lagere klasse had over het algemeen minimale versieringen. Ze waren functioneel en hadden weinig tot geen decoratieve elementen zoals borduursels of kant.

Kortere lengte:
Kledingstukken waren vaak korter dan die van de hogere klasse. Tunieken kwamen meestal tot net onder de knie en jurken waren vaak enkellang. Dit maakte het gemakkelijker om te bewegen en te werken.

Gebruik van mantels en schorten:
Gewone mensen droegen vaak mantels om zich te beschermen tegen de elementen. Deze mantels waren meestal eenvoudig en zonder al te veel versieringen. Daarnaast droegen arbeiders vaak schorten om hun kleding te beschermen tijdens het werk.

Voor de lagere klasse was functionaliteit en duurzaamheid, afgestemd op hun dagelijkse activiteiten en omstandigheden, het belangrijkste.
De kleding weerspiegelde vaak het sociale en economische verschil met de hogere klasse, maar ook de beschikbaarheid van materialen en middelen.

Conclusie:
Middeleeuwse outfits zijn heel herkenbaar. Maar vergis je niet want er is toch een enorme variatie mogelijk!

Middeleeuwse kostuums op maat en naar wens laten maken? Dat kan!